Op kot gaan

Nog even en je eerste academiejaar gaat van start. Spannend! 
Tijd om een kot te zoeken. "Kot" is trouwens een typisch Belgisch woord. Oorspronkelijk verwees het naar het berghok in een huis, maar nu betekent het een kamer die aan studenten wordt verhuurd. Op zoek gaan naar een kot is één van de belangrijke stappen in de voorbereiding van je studentenleven. Maar een kot vinden is niet altijd even gemakkelijk. De vraag is groot en het aanbod is vaak beperkt. Ga zeker ook eens langs bij de hogeschool of universiteit waar je bent ingeschreven. Die heeft waarschijnlijk een huisvestingsdienst die je kan helpen. 
 
Sluit vooral geen huurcontract af voor het eerste het beste kot. Een kot moet je zorgvuldig kiezen. Zoek een kalme en veilige buurt en vergelijk vooral de prijzen. Hou daarbij ook rekening met de totale kost van een kot . De huur is daar uiteraard het grootste deel van, maar vergelijk ook de extra kosten en hou rekening met de prijzen van de verzekeringen. 
 
Als je het kot van je dromen hebt gevonden, moet je het huurcontract aandachtig lezen. Een aantal punten moeten hier absoluut in zijn opgenomen, zoals de plaatsbeschrijving, de lasten die je zal moeten betalen en de voorwaarden voor als je je huurcontract vervroegd op zou zeggen. Eens al die praktische rompslomp achter de rug is, rest je maar één ding: intrekken!

De Wikifin-tips

  • Bewaar zorgvuldig de kopie van je huurcontract, het huishoudelijk reglement en de plaatsbeschrijving. In die documenten staan immers niet enkel je plichten beschreven, maar ook je rechten. 
  • Spring zorgvuldig om met je kot. Zo krijg je na afloop van de huurovereenkomst je huurwaarborg terug.
  1. De zoektocht naar een kot loopt niet altijd over rozen. Maar door gestructureerd op zoek te gaan, kan u het ideale plekje vinden van waaruit u uw studies kan organiseren.

    Een eerste mogelijkheid: klop aan bij de universiteit of hogeschool van uw keuze. De meeste hebben een eigen Dienst Huisvesting. Sommige universiteiten werken zelfs rechtstreeks samen met particuliere eigenaars, omdat hun eigen aanbod niet volstaat om aan alle behoeften te voldoen.

    U kan ook zoeken op gespecialiseerde vastgoedsites waarop studentenkoten worden aangeboden. Zoekertjes vindt u ook in kranten en reclamebladen.

    Sommige makelaars in grote universitaire steden hebben studentenkoten in de aanbieding.

    Aan sommige winkels of particuliere woningen worden affiches opgehangen om duidelijk te maken dat er kamers worden verhuurd.

    U kan zich ook laten leiden door mond-aan-mond reclame. Het gebeurt dat koten vrijkomen net vóór of na de tweede zittijd.

    Een kamer in een studentenhuis?

    U kan overwegen om samen met broers en zussen of vrienden een huis te huren. Vaak kan u makkelijker met bekenden overweg dan met vreemden, en vanuit financieel oogpunt kan het een interessante formule zijn. Toch hoeven medehuurders elkaar niet vooraf te kennen: op sommige gespecialiseerde websites stellen kandidaat-huurders hun profiel voor (net als op sociale media). Na een eerste ontmoeting, kunnen ze beslissen om al dan niet te gaan samenwonen.

  2. Eén gouden regel: begin vroeg genoeg aan uw zoektocht! Ga in het jaar dat u de overstap naar het hoger onderwijs maakt al in de paasvakantie naar onderdak op zoek. Heel wat koten worden immers al in die periode gereserveerd. Zo heeft u bovendien een ruimere keuze dan wanneer u op het laatste nippertje in actie schiet. De kans op een betere prijs/kwaliteitverhouding ligt dan ook hoger. 

    Nuttige tips voor wie een kot zoekt:

    • Bezoek de koten die u selecteerde in alle rust en wees alert voor eventuele problemen (defect sanitair, twijfelachtig onderhoud van gemeenschappelijke ruimten, te trage internetverbinding,…). Vergelijk ook de huurprijzen. Op sommige locaties betaalt u makkelijk het dubbele van elders!
    • Kies een gunstige locatie: een rustige en veilige buurt, een makkelijke trein-, tram- of busverbinding tussen uw onderwijsinstelling en uw kot, winkels in de buurt,… Kent u de stad waar u gaat studeren niet goed? Win informatie in bij andere jongeren, bijvoorbeeld tijdens een bezoekje aan de campus. 
    • Ga na voor welke periode uw kot wordt verhuurd (meestal 10 of 12 maanden) en of er een opzeggingsmogelijkheid in het contract staat voor het geval u een punt achter uw studies zou zetten. Lees aandachtig het huurcontract en het huishoudelijk reglement. Let op de modaliteiten voor de huurwaarborg en verlies de eventueel bijkomende huurlasten niet uit het oog.
       

    Zo heeft u alle troeven in handen om het juiste kot te vinden.

  3. Om onaangename verrassingen te vermijden, stelt u het best een budget op dat rekening houdt met alle uitgaven verbonden aan een zelfstandig leven. Het kot neemt uiteraard een grote hap uit uw budget.

    De huur

    Afhankelijk van de stad, de buurt, de oppervlakte en het type eigendom (particuliere woning of eigendom van de universiteit), kan de huur die u voor een kot betaalt enorm variëren. Op sommige locaties betaalt u tot het dubbele van elders, of zelfs méér!

    De huur moet maandelijks worden betaald, zelfs als u er gedurende bepaalde periodes (bijvoorbeeld: tijdens de blok) niet verblijft. 

    De huur schrijft u meestal van uw rekening (of die van uw ouders) over op die van de eigenaar. Aangezien het om een vast bedrag gaat, kan u overwegen om dat via een doorlopende opdracht te doen. Zo bent u zeker dat de huur steeds op het gepaste moment wordt betaald.

    Let op: de meeste koten worden voor 10 of 12 maanden verhuurd. Denk na of u uw kot tijdens de zomermaanden nodig heeft. Ook voor de zomermaanden huren,  kan een manier zijn om uw aanwezigheid op hetzelfde kot voor een aantal jaren te verzekeren.

    De huurlasten

    De huurlasten bent u bovenop de huur verschuldigd. Sommige lasten zijn gemeenschappelijk (bijvoorbeeld: onderhoud en verlichting van het trappenhuis, de inkomhal,…), terwijl andere individueel kunnen zijn (uw verbruik aan water, aardgas, elektriciteit en uw eventuele internetaansluiting).  In de meeste huurovereenkomsten staat een forfaitair bedrag ingeschreven. Betaalt u uw water- en energieverbruik op individuele basis, dan moet de eigenaar u op het einde van de huurovereenkomst teruggeven wat u teveel betaalde of u een extra bedrag aanrekenen op basis van de facturen die hij ontving.

    De huurwaarborg

    De huurwaarborg (of onderpand) is een som geld die u aan de verhuurder moet storten op het moment dat u een kot huurt. Meestal wordt minimaal één maand huur gevraagd. Is uw kot ook uw hoofdverblijfplaats? Dan is de woninghuurwet van kracht, met specifieke bepalingen inzake de huurwaarborg.

    De huurwaarborg is niet verplicht, maar kan aan de eigenaar die daarom vraagt niet worden geweigerd. Daarmee dekt die zich immers in tegen eventuele schade die u als huurder veroorzaakt, huurachterstanden,… Zorg er voor dat de huurwaarborg wordt geblokkeerd op een rekening op uw naam. Zo kan u kapitaal en intresten recupereren op het einde van de huurperiode. Op voorwaarde, uiteraard, dat u geen schade aan het kot toebracht…

    Verzekeringen

    In de meeste huurcontracten staat dat u een verzekering moet afsluiten die uw aansprakelijkheid als huurder dekt. De eventuele schade (brand, waterschade, glasbreuk,…) die u zou toebrengen, wordt daarmee vergoed. De meeste verzekeringsmaatschappijen hebben specifieke contracten voor studentenkoten. Soms kan de huur van een kot ook in de woonverzekering van uw ouders zijn opgenomen. In dat geval moet u wel op hun adres gedomicilieerd blijven. Meer informatie leest u in de rubriek ‘Moet ik voor een studentenkot een woonverzekering afsluiten?’

    Bent u in het bezit van een laptop, een tablet of een smartphone? Sluit dan eveneens een verzekering af tegen diefstal! Tenzij, alweer, de inboedel van uw studentenkot wordt gedekt door de woonverzekering van uw ouders.

    Andere kosten

    Naast de eigenlijke huur van het pand, moet u rekening houden met eventuele andere kosten: 

    • Belastingen (verblijfsbelasting of belasting op een tweede verblijf naargelang de gemeente, huisvuilophaling)
    • Internetaansluiting (indien niet inbegrepen in de huurlasten)
    • Verplaatsingsonkosten
    • Maaltijden
    • Wasserette
    • En zo meer
       
  4. Nadat u een kot naar uw zin heeft gevonden, moet u (of moeten uw ouders) een aantal documenten ondertekenen en bezorgen aan de eigenaar (verhuurder). 

    1. Het huurcontract

    Voor de (ver)huur van een studentenkot, moet een huurovereenkomst worden opgesteld. Bent u minderjarig, dan zullen de meeste eigenaars eisen dat een volwassene zich voor u borg stelt en samen met u het contract ondertekent (dat kan ook gebeuren als u al meerderjarig bent).

    In het huurcontract moet volgende informatie worden opgenomen:

    • de identiteit van de eigenaar en de huurder ;
    • het bedrag van de huur en de huurlasten ;
    • het bedrag en de modaliteiten van de huurwaarborg ;
    • de duur van het contract ;
    • de omstandigheden waarin u de huur kan opzeggen vóór de voorziene einddatum ;
    • eventuele onderhouds- en herstellingskosten die u moet betalen ;
    • het reglement van interne orde (facultatief) ;
    • een plaatsbeschrijving (verplicht).
       

    De meeste huurcontracten voor studentenkoten zijn contracten van bepaalde duur: doorgaans 10 of 12 maanden, al zijn kortere of langere looptijden ook mogelijk. Controleer de duur van de huurovereenkomst vooraf. Het contract loopt af op de vooropgestelde datum, behalve indien in het contract een opzeggingstermijn wordt opgelegd.

    Binnen de twee maanden na ondertekening, moet de eigenaar de huurovereenkomst laten registreren.

    Let op: wordt uw kot uw hoofdverblijfplaats, dan valt het onder de woninghuurwet. Kijk vooraf in het huurcontract na of het toegelaten is dat u daar ingeschreven staat. Praat erover met de eigenaar!

    Huishoudelijk reglement

    Heel wat eigenaars stellen een Huishoudelijk reglement op. Daarin staat, bijvoorbeeld, tot hoe laat u bezoek mag ontvangen, of u in het kot mag roken,… Sommige bepalingen kunnen een inbreuk vormen op uw privacy. Wees daar voorzichtig mee!

    Plaatsbeschrijving

    Het gaat om een nauwkeurige beschrijving van de staat waarin de eigendom en soms ook elementen uit de inboedel (elektrische toestellen, vaatwasser,…) zich bevinden op het moment dat u het kot betrekt. Een plaatsbeschrijving is wettelijk verplicht en moet door de eigenaar en de huurder samen worden opgemaakt. U heeft, met andere woorden, een inbreng! De plaatsbeschrijving wordt aan het huurcontract toegevoegd nadat ze door beide partijen werd gedateerd en ondertekend.

    Ga na of de plaatsbeschrijving wel degelijk de reële stand van zaken weergeeft en protesteer tegen te algemene formuleringen van het type: ‘De huurder verbindt zich ertoe de eigendom in perfecte staat achter te laten’. Doet u dat niet, dan bestaat de kans dat u het studentenkot in betere staat moet achterlaten dan u het aantrof…

    2. Bewijs dat u de huurwaarborg hebt gestort

    De huurwaarborg wordt meestal op een bankrekening op uw naam gestort, zodat u kan bewijzen dat het gevraagde bedrag wel degelijk vaststaat. Betaal de huurwaarborg niet contant! Is er echter geen andere mogelijkheid, eis dan een gedateerd en ondertekend ontvangstbewijs. 

    3. Bewijs van de verzekering die uw aansprakelijkheid als huurder dekt

    De wet verplicht u niet een brandverzekering af te sluiten, hoewel we u dat wel ten stelligste aanraden. Wordt de huur van een studentenkot niet gedekt door de woonverzekering van uw ouders? Sluit dan een verzekering af die uw aansprakelijkheid als huurder dekt. Het gaat om het risico op brand, waterschade, glasbreuk en dergelijke. In sommige huurcontracten wordt het afsluiten van een verzekering expliciet geëist.

    De Wikifintips

    • Bewaar uw exemplaren van het huurcontract, het huishoudelijk reglement en de plaatsbeschrijving nauwkeurig. Die documenten geven immers niet alleen uw plichten, maar ook uw rechten weer.
    • Draag zorg voor uw kot; zo kan u op het einde van de huurovereenkomst het bedrag van de huurwaarborg recupereren.
  5. Misschien besluit u uw studies stop te zetten of bent u, bijvoorbeeld, door ziekte niet langer in staat verder te studeren. Of misschien wil u zich inschrijven aan een andere universiteit of hogeschool. U besluit met uw vriend te gaan samenwonen. Of, u trekt liever weer bij uw ouders in…

    In de praktijk is het niet mogelijk om een contract van bepaalde duur, zoals voor de huur van een studentenkot, vóór de vooropgestelde datum op te zeggen, behalve indien een opzeggingsbeding in het contract dat mogelijk maakt. In dat geval moet u de eigenaar met een aangetekende brief op de hoogte brengen van uw voornemen om het contract op te zeggen. De opzeggingstermijn gaat in op de eerste dag van de maand volgend op  de maand waarin de aangetekende brief werd verzonden.  

    Staat in het contract geen opzeggingsbeding ingeschreven, dan heeft de eigenaar het recht de betaling van alle huurgelden te eisen als u vroegtijdig vertrekt. Uiteraard kan u dan met hem of haar proberen te onderhandelen en de situatie uitleggen.

    Indien uw kot uw hoofdverblijfplaats wordt, geldt de woninghuurwet voor wat betreft de opzegging van het huurcontract.

    De Wikifintips

    • Praat vóór u het contract ondertekent met de eigenaar over de mogelijkheden om het kot eventueel vroegtijdig te verlaten. Tracht in het huurcontract een opzeggingsbeding te laten inschrijven. Werd een dergelijke clausule al in het contract opgenomen, maar beperkt die zich tot extreme omstandigheden (ernstige ziekte van de student, overlijden van een van de ouders) dan kan u over een eventuele uitbreiding onderhandelen. Zo kan u in onderling overleg een vertrekpremie afspreken.