Aandelen kopen, hoe werkt dat?

Primair en secundair

U kan mede-eigenaar van een bedrijf worden door er aandelen van te kopen. Dat kan op het ogenblik dat het bedrijf nieuwe aandelen uitgeeft: uw geld gaat dan rechtstreeks naar het bedrijf in kwestie. In dit geval koopt u aandelen op de primaire markt. Maar u kan ook op een later moment in een bedrijf investeren door een bestaand aandeel over te kopen van een andere aandeelhouder. Dan betaalt u niets aan het bedrijf zelf, maar wel aan de verkoper van de aandelen. In dit geval handelt u op de secundaire markt.

Beursintroductie of kapitaalverhoging

Als een bedrijf zijn aandelen voor het eerst op de beurs laat noteren noemt men dat een beursintroductie. In het vakjargon heeft men het ook over 'initial public offering' of IPO. Bij een beursintroductie kan een bedrijf zijn kapitaalsbasis vergroten door vers kapitaal op te halen via de uitgifte van nieuwe aandelen. Dat noemt men ook een kapitaalsverhoging. Koopt u nieuwe aandelen, dan geeft u 'vers' geld aan het bedrijf: men zegt dan dat u intekent op een kapitaalsverhoging. Vanzelfsprekend kan een bedrijf dat al op de beurs genoteerd is, ook een kapitaalsverhoging doorvoeren via de beurs. Dan haalt het dus bijkomend 'vers' kapitaal op.

Maar een bedrijf kan ook bestaande aandelen naar de beurs brengen. Dat gebeurt wanneer de eigenaar of eigenaars een deel van hun eigen aandelen te koop aanbieden via de beurs.

In de praktijk bevatten beursintroducties meestal een combinatie van nieuwe en bestaande aandelen die tegelijkertijd worden aangeboden aan beleggers.

Meestal gaat een beursintroductie ongemerkt voorbij aan de ogen van het grote publiek. Maar soms ontstaat er een echte hype. Zoals toen Facebook naar de beurs ging.

Elke dag op de beurs

Bestaande aandelen kan u op om het even welk moment op de beurs kopen. De voorwaarde is wel dat op het moment dat u wil kopen tegen een bepaalde prijs er een andere belegger, uw tegenpartij, bereid is zijn aandelen te verkopen aan de prijs die u ervoor biedt. Voor sommige aandelen zijn er weinig kopers en verkopers. Deze aandelen zijn niet vlot verhandelbaar en worden in het vakjargon illiquide aandelen genoemd.

De prijs die u moet betalen hangt af van vraag en aanbod. Als er meer beleggers een aandeel willen verkopen dan dat er kopers voor zijn, dan zullen die kopers minder moeten betalen voor het aandeel en omgekeerd. Voor de aankoop van aandelen, moet u een opdracht (beursorder) doorgeven bij een bank of beursvennootschap. Deze treedt op als financieel tussenpersoon om uw order af te handelen en rekent hier ook kosten voor aan.

De Wikifintips

  • Bij een beursintroductie of kapitaalverhoging kan u aandelen kopen op de primaire markt. Let hierbij op voor hypes.
  • Hou bij een aankoop op de secundaire markt niet alleen rekening met de koers, maar ook met de verhandelbaarheid van het aandeel en met de kosten die uw bank of beursvennootschap aanrekent.