Een alternatief voor de woonbonus: het langetermijnsparen

Wat is het langetermijnsparen?

Langetermijnsparen doe je in een tak 21-verzekering (ook wel spaarverzekering genoemd). Dat is een spaarproduct op middellange of lange termijn in de vorm van een levensverzekeringscontract. Het geld dat u spaart met een tak 21-verzekering, krijgt dan ook de naam "premie", zoals bij andere verzekeringscontracten.
 
Het belangrijkste kenmerk van een tak 21-verzekering is dat ze u grote zekerheid geeft over uw spaargeld en over wat het u zal opleveren.
 
Wat krijgt u van de verzekeraar op het moment van de terugbetaling?
  • Ten eerste de premies die u betaald heeft, verminderd met de kosten en taksen.
  • Ten tweede de intresten. De intresten worden door de verzekeraar gewaarborgd en heten dan ook het gewaarborgd rendement. De rentevoet op het ogenblik van de storting ligt voor de volledige duur van het contract vast. 
  • Ten derde de eventuele winstdeelname die de verzekeraar bereid is te betalen. Die is dus niet vooraf vastgelegd of gegarandeerd, maar zal afhangen van hoeveel winst uw verzekeraar maakt. Eens de winstdeelname is toegekend, kan de verzekeraar ze niet terugnemen.

Welk belastingvoordeel levert het langetermijnsparen op?

Het maximum spaarbedrag dat u per jaar fiscaal kan inbrengen is afhankelijk van uw inkomen, met als absoluut maximum 2 260 euro (voor het aanslagjaar 2017, inkomstenjaar 2016). Om een idee te geven: wanneer uw netto belastbaar beroepsinkomen groter is dan ongeveer 34 000 euro, dan kan u het maximale bedrag van 2 260 euro inbrengen. Vraag aan uw verzekeraar om het optimale bedrag van de storting jaar per jaar te berekenen, zo bent u zeker. Koppels die samen één belastingaangifte indienen, kunnen elk een verzekeringscontract afsluiten, premies storten en daarvoor een belastingvermindering krijgen.
 
Het langetermijnsparen levert een belastingvoordeel op van 30% van de gestorte premies of 678 euro per persoon voor wie het maximumbedrag fiscaal kan inbrengen. Op uw belastingaangifte moet u het gespaarde bedrag invullen onder code 1353 of 2353.
 
U kan natuurlijk minder dan dat maximumbedrag sparen of ook al eens een jaar overslaan. 
 
Vindt u de gewaarborgde opbrengst van tak 21 voor het langetermijnsparen aan de lage kant (alhoewel die bij de meeste contracten minstens vergelijkbaar is met een spaarrekening)? Houd er rekening mee dat u voor een spaarinspanning van 100 euro, 30 euro terugkrijgt van de fiscus. Dus als u wat ruimte hebt om te sparen en niet van de woonbonus kan genieten, is dit een aanrader.

Wat zijn de voorwaarden en kosten?

Er zijn enkele voorwaarden om te kunnen genieten van de belastingvermindering:
  • het contract moet minimum 10 jaar lopen;
  • u moet het contract afsluiten vóór de leeftijd van 65 jaar.
Ook als u 65 jaar of ouder bent, kan u dus genieten van de belastingvermindering voor het langetermijnsparen, als u het contract hebt afgesloten voor uw 65e verjaardag. Dat is niet het geval voor het pensioensparen.
 
Voor alle stortingen in uw Tak 21-levensverzekering betaalt u instapkosten. Die kunnen oplopen: meer dan 3% is geen uitzondering. Vergelijk dus de kosten bij verschillende verzekeringsmaatschappijen. Daarnaast is er nog een premietaks van 2%. Van een storting van 100 euro gaan er dus onmiddellijk enkele euro’s af aan taks en kosten.

Wanneer kan ik mijn spaargeld opnemen?

De bedragen die u spaart in uw contract langetermijnsparen, blijven vaststaan tot een vooraf bepaalde leeftijd, meestal 65 jaar, maar later kan ook. Uw gespaarde centen voor uw 60ste verjaardag opvragen is mogelijk, maar niet aan te raden. U moet dan immers het fiscale voordeel terugbetalen aan de fiscus en ook de verzekeringsmaatschappij zal u kosten aanrekenen. Spaar in deze vorm van fiscaal sparen dus enkel geld dat u voor een lange termijn kan missen. Deze spaarformule heet immers niet voor niets “langetermijnsparen”. 
 
De eindbelasting bedraagt 10% (te vermeerderen met de gemeentelijke opcentiemen) en wordt op uw 60e verjaardag door de verzekeraar afgehouden van de spaarreserve (de gespaarde bedragen + de rente). Als het contract wordt aangegaan door een verzekeringnemer van 55 jaar of ouder, dan is de eindtaks verschuldigd op de 10e verjaardag van het afsluiten van het contract.
 
Let op! Hebt u éénmaal een belastingvoordeel genoten voor een storting in een contract langetermijnsparen, dan zal u op alle stortingen de eindbelasting belasting moeten betalen. U hebt er dus belang bij jaarlijks niet meer te storten dan het maximumbedrag waarvoor u dat jaar een belastingvermindering kan krijgen. Dat bedrag is afhankelijk van uw inkomen, zoals we al vermeldden. Al wat u meer stort, zal immers ook belast worden aan 10% op uw 60e verjaardag. Vraag dus aan uw verzekeraar om jaarlijks het maximumbedrag te berekenen waarvoor u een belastingvermindering kan krijgen.
 

Kan ik zowel van de woonbonus als van het langetermijnsparen genieten?

Een combinatie van woonbonus en langetermijnsparen is mogelijk, maar dan geldt ook voor beiden samen een maximum van 2 260 euro. Onderstaande bedragen kunnen daarvoor worden opgeteld: 
  • het bedrag langetermijnsparen zelf (Tak 21);
  • de intresten en kapitaalaflossingen van een woonkrediet;
  • de premies voor een schuldsaldoverzekering bij een hypothecair krediet.
In de praktijk zullen de intresten en kapitaalaflossingen van een hypothecair krediet meestal volstaan om de volledige korf op te vullen. U zal dus zelden de woonbonus en het langetermijnsparen kunnen combineren. Ze gelden eerder als alternatieven. Twijfelt u of uw korf ‘woonbonus’ wel volledig gevuld is met de intresten en de kapitaalaflossingen van uw woonkrediet, vraag het dan na bij uw verzekeraar of bij uw belastingkantoor. Als dat niet het geval is, kan u uw fiscale aftrek optimaliseren door bijkomend te storten in een levensverzekeringscontract in het kader van het langetermijnsparen.
Belangrijk is ook wat niet in deze korf zit, wat dus wel te combineren valt met de woonbonus of het langetermijnsparen:
U kan dus al deze fiscaal voordelige vormen van sparen combineren.