De bitcoin blaast 10 kaarsjes uit. 10 vragen over deze virtuele munt …

Op 3 januari 2009 zag de bitcoin het levenslicht. Satoshi Nakamoto, de bedenker van de bitcoin, wilde een munt creëren die los van de banken of overheid stond. De eerste aankoop die betaald werd met de bitcoin? De levering van twee pizza’s, waarvoor 10.000 bitcoins betaald werden. Rond het jaareinde van 2017 scheerde de bitcoin hoge toppen. Wie toen bitcoins had, was zogezegd steenrijk! Voor diezelfde twee pizza’s betaalde je toen omgerekend 0,0016 bitcoins. Sinds dat hoogtepunt heeft de waarde van de bitcoin een diepe duik genomen.

Hoe zit het ook alweer met die bitcoin en andere virtuele munten? En waarom ben je er best erg waakzaam mee? Tien vragen en evenveel antwoorden over bitcoins en virtuele munten.

De bitcoin blaast 10 kaarsjes uit. 10 vragen over deze virtuele munt …

1. Van hero naar zero?

Ook al bestaat de bitcoin sinds 2009, plots leek de bitcoin in 2017 uit te groeien tot het nieuwe goud. Tot december 2017 klom de waarde van de cryptomunt heel hard tot boven 19.000 euro voor 1 bitcoin. De enige weg leek de weg omhoog. Maar, het hobbelige parcours naar beneden is ruim een jaar geleden ingezet en beleggers vragen zich af wat er aan de hand is.

2. Wat is een virtuele munt?

Een virtuele munt (ook wel cryptomunt genoemd) bestaat alleen digitaal. Computers maken zo’n munt aan via complexe formules of algoritmes. Een virtuele munt wordt weergegeven door computercode en is dus niet tastbaar. Je kan ze dus niet in je portemonnee bewaren.

3. Is de bitcoin de enige virtuele munt?

Neen. De bitcoin is de bekendste virtuele munt, maar ze is lang niet de enige. Er bestaan meer dan 2.000 gelijkaardige munten. Enkele voorbeelden: Ethereum (ETH), Ripple (XRP), Stellar (XLM) en Litecoin (LTC).

4. Welke risico’s zijn verbonden aan virtuele munten?

Virtuele munten worden meestal verkocht via gespecialiseerde websites. Niet alleen koop je ze online, ook de opslag van je munten gebeurt in een digitale portefeuille, een wallet. Zo’n wallet moet goed beschermd worden tegen diefstal. Die dieven zijn geen klassieke dieven, maar hackers, die computers proberen te kraken. Je kan ook al je munten verliezen door je unieke digitale toegangscode te verliezen: als je die kwijtraakt kan je die niet recupereren!

5. Zijn er nog nadelen verbonden aan cryptogeld?

Slechts een beperkte groep mensen gebruikt virtueel geld om transacties te doen, om dus effectief iets te betalen met cryptogeld. Virtuele munten worden niet zomaar overal aanvaard. Ze schommelen sterk in waarde. En net deze schommelingen zijn één van de grote risico’s: de prijs van de bitcoin is heel gevoelig, kan sterk bewegen op enkele dagen tijd en is niet overal gelijk. Virtuele munten verwerken verslindt ook veel energie. De vraag rijst hoe duurzaam virtuele munten zijn. Momenteel verbruiken de jaarlijkse transacties in bitcoin bijna evenveel energie als Singapore. En dan hebben we het enkel over de energiekost van bitcoins, niet over alle andere virtuele munten!

6. Waarom is de bitcoin toch zo populair geworden?

Fans van bitcoins zijn vooral erg lovend over het vernieuwende en digitale systeem achter de bitcoin. Die vernieuwende technologie, de blockchain, is voor velen veelbelovend. Daarnaast spreken de onafhankelijkheid van elke autoriteit, de anonimiteit, de snelheid van transacties en de afwezigheid van bankkosten bij betalingen met de bitcoin tot de verbeelding van de liefhebbers.

7. Hoe zit het met wetgeving of consumentenbescherming?

Cryptomunten zijn niet gereguleerd en vallen buiten iedere overheidscontrole. Daardoor worden ze niet beschermd. Problemen met je bitcoins of andere virtuele munten? Die moet je zelf oplossen. Geld op een gereglementeerde spaar- of termijnrekening wordt daarentegen wel tot een bepaald bedrag door de overheid gewaarborgd.

8. Betaal je belastingen op cryptomunten?

De meerwaarden gerealiseerd n.a.v. de verkoop - of de omzetting in een andere cryptomunt - vormen ofwel inkomsten die niet belast worden, ofwel diverse inkomsten die tegen 33% belast worden, ofwel beroepsinkomsten die tegen een progressief tarief belast worden. De FOD Financiën bepaalt, geval per geval, tot welke categorie de meerwaarden behoren op basis van jouw antwoorden op een vragenlijst gepubliceerd op hun website.  Voorbeelden: De meerwaarden gerealiseerd door iemand die actief is in de ICT-sector of beroepshalve actief is in de wereld van de cryptomunten zullen eerder als beroepsinkomsten worden beschouwd. De meerwaarden gerealiseerd door iemand die beroepshalve niet actief is in deze sectoren maar toch een groot deel van zijn vermogen (speculatief) heeft belegd in cryptomunten, zullen eerder als diverse inkomsten worden beschouwd. Zijn daarentegen de meerwaarden gerealiseerd door een beperkt aantal transacties en door een investering van een beperkt percentage van het totale vermogen, dan zouden ze eerder als niet belast privé inkomen kunnen worden beschouwd.

9. Van waar komt de negatieve reputatie?

Fraude en illegale praktijken worden vaak gekoppeld aan bitcoins of andere virtuele munten. De anonimiteit bij virtuele munten maakt die munten bij uitstek geschikt voor mindere nobele doelen zoals witwaspraktijken en illegale geldstromen. Ook fraudeurs trachten te profiteren van de populariteit van crypto-aanbiedingen en misleiden vaak goedgelovige beleggers. De FSMA, de Belgische financiële waakhond, publiceert op haar website regelmatig waarschuwingen over frauduleuze crypto-aanbiedingen.

10. Heeft de bitcoin nog toekomst?

Het lijkt er momenteel op dat de bitcoin niet verder zal uitgroeien tot een algemeen aanvaard alternatief voor officieel geld. Als de waarde van de bitcoin blijft dalen, dan zal er steeds minder op gespeculeerd en gegokt worden. En dan zal, net zoals bij andere beleggingsbubbels, de interesse opdrogen.

De bitcoin blaast 10 kaarsjes uit. 10 vragen over deze virtuele munt …