Wikifin is een initiatief van de

Wikifin is een initiatief van de Autoriteit voor Financiële Diensten en Markten. Lees meer over Wikifin.

hands-showing-young-plant_0.png
Aangepast op

Verlies de inflatie niet uit het oog

Op deze pagina

Wil je geld opzij zetten om binnen enkele jaren een grote aankoop te doen zoals bv. een huis? Of om jouw wettelijk pensioen te kunnen aanvullen? Hou er dan rekening mee dat die grote aankoop binnen enkele jaren waarschijnlijk duurder zal zijn dan vandaag. En tegen dat je gepensioneerd bent, zal ook het dagelijks leven duurder zijn. De oorzaak: inflatie.

Wat is inflatie? 

Inflatie treedt op als er sprake is van een algemene stijging van de prijzen van goederen en diensten. Het gevolg ervan is dat je voor hetzelfde geld minder kan kopen. Jouw koopkracht daalt dus. Een brood dat 15 jaar geleden nog 1 euro kostte, kost er nu 2. Dus kan je met hetzelfde geld, 1 euro, nog maar een half brood kopen. Dit wordt ook wel geldontwaarding genoemd.

Het tegengestelde van inflatie heet deflatie. Dat is de daling van het algemene prijspeil. 

Hoe wordt inflatie gemeten in België?

Iedere maand worden de prijzen genoteerd van een korf van goederen en diensten die door gezinnen worden aangekocht. Het indexcijfer van de consumptieprijzen geeft de evolutie van de prijs van de hele korf weer tussen een basisjaar en de laatste maand waarvoor de cijfers beschikbaar zijn.

Misschien nog belangrijker dan de consumptieprijsindex is de gezondheidsindex: bij de berekening daarvan worden een aantal producten die de gezondheid schaden, zoals sigaretten en alcohol, niet in aanmerking genomen. Ook benzine en diesel zitten niet in de korf van de gezondheidsindex.

Meer info over de consumptieprijsindex

Wat gebeurt er bij een stijging of een daling van de index?

In België zijn lonen, werkloosheidsuitkeringen, pensioenen, huurprijzen, onderhoudsgeld en heel wat andere inkomens en uitgaven gekoppeld aan de gezondheidsindex 

Het ogenblik waarop de inkomens en uitgaven worden aangepast aan een indexstijging (of -daling), verschilt van inkomen tot inkomen.

Meer uitleg over de aanpassingen aan de index en het tijdstip van de aanpassing van de volgende inkomens en uitgaven, vind je door erop te klikken:

In de privé sector wordt de loonindexering bepaald in cao's die per sector worden vastgelegd. Dit verklaart waarom een loonindexering in de privé sector niet overal tegelijk plaatsvindt. Meer informatie over de indexatie van je loon kan je terugvinden in de cao van de sector waarin je bent tewerkgesteld.

Vormen inflatie of deflatie een probleem?

De essentie is: als de prijzen stijgen, hebben mensen met een inkomen dat gekoppeld is aan de index (ook wel “geïndexeerd” geheten) daar geen last van. De meeste inkomens in België zijn geïndexeerd. Intresten op spaarrekeningen, kasbons en obligaties zijn dat niet. 

Denk daaraan wanneer je erop rekent in de toekomst een deel van jouw inkomen te halen uit de intresten op jouw spaargeld en beleggingen. En zeker als die toekomst nog lang kan duren: Het grote bedrag dat je bijeen gespaard hebt voor jouw pensioen, zal binnen 30 jaar niet meer zoveel waard zal zijn als nu. Ook de opbrengst van dat spaarpotje kan hetzelfde lot ondergaan.

Inflatie is dus een probleem voor spaarders: als spaargeld minder opbrengt dan de inflatie, dan kan je er later minder voor kopen dan nu. Het is niet gemakkelijk om beleggingen te vinden die beschermen tegen inflatie. Als je wil weten wat inflatie met jouw spaargeld kan doen, kan je onze Inflatietool gebruiken. Om je een idee te geven van een realistisch inflatieniveau dat je kan gebruiken in die tool: vanaf midden de jaren 80 van de vorige eeuw schommelt de inflatie rond de 2% per jaar.

Voor wie schulden heeft, is inflatie gunstig: het bedrag dat een lener moet terugbetalen wordt steeds minder waard. Betaal je bijvoorbeeld maandelijks jouw hypothecaire lening af? Bij iedere loonsverhoging als gevolg van de indexering, wordt de aflossing van jouw lening een kleiner deel van je nettoloon.

In tegenstelling tot milde inflatie, kan deflatie wel een probleem zijn. Alhoewel niemand er iets tegen zal hebben om in de toekomst minder te betalen voor een brood, is een voortdurende daling van het prijspeil iets waar economen voor vrezen. Als iedereen zijn aankopen uitstelt tot die minder gaan kosten, stopt de groei van een economie.

Wikifin-tips

  • Bepaal op voorhand wanneer je je geïnvesteerd geld weer nodig hebt. Als je jouw geld heel flexibel wenst op te vragen, dan ben je best af met een spaarrekening. In ruil voor die flexibiliteit moet je dan wel vrede nemen met een lager rendement.
  • Maar als je duidelijk weet hoe lang je jouw geld denkt te kunnen missen, zijn er andere beleggingsmogelijkheden zoals bijvoorbeeld fondsen of obligaties.
  • Heb je belegd in fondsen of obligaties, en heb je toch jouw geld vroeger nodig dan voorzien? Dan zal je vermoedelijk kosten moeten betalen en misschien ook een verlies op je belegging moeten aanvaarden. De gevolgen kunnen verschillen van product tot product. Dus weet waar je in belegt!
  • Hou er rekening mee dat inflatie de waarde van jouw spaargeld vermindert.