Betalen met of beleggen in bitcoins: een risico?

Wat is de bitcoin?

De bitcoin is een virtuele munt (ook cryptomunt genoemd) die gelanceerd werd in 2009. Bitcoins worden door computers aangemaakt aan de hand van complexe algoritmes. Het is dus louter virtueel geld waar je een digitale portemonnee voor nodig hebt … stel er je dus geen klinkende munten en knisperende briefjes bij voor!

Bitcoins worden uitgewisseld tussen twee partijen om betalingen te verrichten en te ontvangen zonder tussenkomst van een bank om die transacties in goede banen te leiden. Het is een zogenaamde ‘gedecentraliseerde’ munt. Zij wordt niet beheerd door een wettelijke of regelgevende autoriteit. De waarde van de bitcoin wordt uitsluitend bepaald door de wet van vraag en aanbod.

Bitcoins kunnen meestal enkel worden gebruikt om bepaalde goederen, diensten of andere crypto-activa via internet te betalen. Zo kan je in België bijvoorbeeld met bitcoins betalen bij takeaway.com.

Maar waarom houden bitcoins zo’n groot risico in?

Er zijn talrijke redenen waarom virtuele munten kopen een risicovolle onderneming is:

  • betalingen met bitcoins zijn volledig anoniem. Dat trekt fraudeurs en criminelen aan en vergemakkelijkt het witwassen van geld;
  • steeds meer mensen over de hele wereld, en dus ook in België, vallen ten prooi aan fraude met cryptomunten. Het aantal klachten neemt beduidend toe. De toezichthouder op de financiële markten, de FSMA, publiceert geregeld waarschuwingen voor deze vorm van oplichting. Op haar website houdt zij een lijst bij van vermoedelijk frauduleuze platformen waarop virtuele munten worden verhandeld;
  • de waarde waartegen een virtuele munt kan worden omgewisseld in een officiële munt (zoals de euro) kan heel erg schommelen, wat soms leidt tot grote financiële verliezen. Koersschommelingen van meer dan 30 % op één dag vormen geen uitzondering. Er bestaat geen toezichthouder die waakt over de koers van het virtueel geld. Soms verschilt de prijs van de virtuele munten ook naargelang het platform of de geografische locatie. Zo zijn virtuele munten vaak duurder in Azië;
  • handelsplatformen waarop verrichtingen in virtuele munten worden uitgevoerd of digitale portemonnees, kunnen worden gehackt of failliet gaan. Zo gingen er in februari 2014 door het faillissement van het Japanse handelsplatform voor bitcoins ‘Mt Gox’ 800.000 bitcoins in rook op. Die waren 450 miljoen US Dollar waard;
  • virtueel geld wordt niet uitgegeven door een centrale bank of door een uitgever van (elektronisch) geld die hiervoor een vergunning heeft gekregen. Er bestaat geen enkele wetgeving over virtueel geld, en er is dus ook geen enkele controle op de transacties in deze munten. Op dit ogenblik kan je ook geen klacht indienen bij een of andere officiële instantie;
  • virtueel geld is geen wettelijke betaalmiddel: niemand is verplicht een betaling ermee te aanvaarden;
  • beleggingen in virtueel geld worden niet beschermd door de overheid terwijl geld op een spaar- of termijnrekening wel door de overheid wordt gewaarborgd tot 100.000 euro per financiële instelling en per persoon.

 

DE WIKIFIN-TIPS

  • Hou steeds voor ogen: als het te mooi is om waar te zijn, is het dat ook. De FOD Economie heeft in 2018, in het kader van haar campagne “Te mooi om waar te zijn”, een meldpunt opgericht voor de slachtoffers van oplichters op internet.
  • Zorg er steeds voor dat je weet met wie je te doen hebt zodat je niet misleid dreigt te worden. Wil je, meer algemeen, nagaan of de transacties die je worden voorgesteld volgens de regels zijn en gecontroleerd worden, kan je dat nagaan door gebruik te maken van de zoekmotor op de website van de FSMA.
  • Raadpleeg geregeld de waarschuwingen van de Nationale Bank van België en van de FSMA. Je kan ook rechtstreeks contact opnemen met de FSMA via e-mail: info@fsma.be).