Wikifin is een initiatief van de

Wikifin is een initiatief van de Autoriteit voor Financiële Diensten en Markten. Lees meer over Wikifin.

hands-showing-young-plant_0.png
Aangepast op

Wat is een cryptomunt?

Op deze pagina

Een cryptomunt is een soort cryptoactief

Een cryptoactief kan elektronisch worden opgeslagen en overgedragen met behulp van technologie die onder meer op de encryptie van gegevens is gebaseerd. Een cryptomunt wordt als een cryptoactief beschouwd.

Over het algemeen worden vier grote categorieën van cryptoactiva onderscheiden in functie van hun gebruik:

  • Cryptoactiva die in de eerste plaats voor betalingen worden gebruikt, zoals de bitcoin.
  • Cryptoactiva die voor beleggingsdoeleinden worden gebruikt en soms als financieel instrument kunnen worden gekwalificeerd. Tot op zekere hoogte zijn deze cryptoactiva vergelijkbaar met projecten die worden gefinancierd via crowdfundingplatforms.
  • "Utility" cryptoactiva (utility token), die toegang verlenen tot de diensten, of de aankoop mogelijk maken van de producten van de entiteit die de cryptoactiva uitgeeft.
  • "Non fungible tokens" (NFT) zijn een soort cryptoactiva die niet kunnen vervangen of uitgewisseld worden. Ze dienen om een uniek voorwerp voor te stellen zoals een kunstwerk, onroerende goederen, kledingstukken, ...

Noteer dat vele cryptoactiva hybride zijn, omdat ze verschillende van deze functies combineren.

Cryptoactiva zijn een materie in volle evolutie: wat vandaag zeker is, is dat morgen misschien niet meer. Er worden veel initiatieven genomen, maar weinige daarvan zijn blijvers. Daarom is de grootste voorzichtigheid geboden.

De bitcoin, het bekendste cryptoactief

De bitcoin is het bekendste cryptoactief. Het is bedoeld als betaalmiddel, hoewel in werkelijkheid erg weinig ondernemingen met bitcoins betaald willen worden. Andere benamingen zijn 'cryptomunt' of 'virtuele munt'.

De bitcoin is geen wettelijk betaalmiddel. Niemand is immers verplicht een betaling met een cryptomunt te aanvaarden. Ook wordt de bitcoin door veel mensen voor speculatiedoeleinden gebruikt.

Cryptomunten kopen of verkopen houdt een groot risico in

  • Geen enkele centrale entiteit beheert de uitgifte van bitcoins en de prijs van een cryptomunt wordt dus uitsluitend door de wet van vraag en aanbod bepaald. Zijn er meer verkopers dan kopers van cryptomunten, een situatie die zeer sterk kan worden beïnvloed door geruchten, dan zal de waarde van die cryptomunten dalen, en omgekeerd.
  • De prijs van een cryptomunt kan sterk schommelen, wat betekent dat hij erg snel kan stijgen én dalen, soms met grote financiële verliezen op korte termijn tot gevolg.
  • Studies tonen aan dat veel koersmanipulatie wordt vastgesteld op de cryptomuntmarkten. Doorgaans zijn de ruilplatformen niet uitgerust om dergelijke praktijken op te sporen. Bovendien gelden de regels inzake marktmisbruik niet voor cryptomunten, wat betekent dat de markten voor cryptomunten niet onderworpen zijn aan de regelgeving inzake marktmanipulatie.
  • Betalingen met cryptomunten zijn anoniem. Dat trekt fraudeurs en criminelen aan en vergemakkelijkt ook het witwassen van geld. Bij vele cyberaanvallen op particulieren of ondernemingen wordt trouwens de betaling van losgeld in cryptomunten geëist. Cryptomunten kunnen worden gebruikt voor illegale activiteiten, zoals het witwassen van geld en de financiering van terrorisme.
  • Handelsplatformen of beheerders van elektronische portefeuilles werden reeds verschillende malen gehackt of gingen failliet, waardoor de betrokken klanten grote financiële verliezen leden. Houders van cryptomunten kunnen immers hun volledige belegde kapitaal verliezen wanneer een handelsplatform wordt gehackt. Ze kunnen dan niet rekenen op enige vergoeding of bescherming.
  • Steeds meer mensen over de hele wereld, en dus ook in België, worden het slachtoffer van fraude met cryptomunten.
  • De grote informatica-capaciteit die vereist is voor de mining-operaties waarvan de belangrijkste cryptomunten gebruik maken en het enorme elektriciteitsverbruik dat er het gevolg van is, heeft een zeer zware ecologische impact.

Weetje

Eind 2021 verloor de bitcoin in twee maanden 30 % van zijn waarde zonder duidelijke aanleiding.

Welke reglementering is van toepassing op de cryptoactiva?

Cryptoactiva vallen doorgaans onder geen enkele traditionele financiële reglementering. Maar deze vraag moet geval per geval worden beoordeeld: cryptoactiva die juridisch als financiële instrumenten worden gekwalificeerd, zouden onder de bepalingen over de aanbiedingen aan het publiek (prospectusverordening) of over de beleggersbescherming (MiFID II-richtlijn) vallen. Er zijn overigens erg weinig van dergelijke cryptoactiva.

De Europese Commissie werkt nieuwe regels uit met het oog op een algemene omkadering van cryptoactiva (regels inzake informatieverstrekking aan consumenten, inzake marktmisbruik of inzake bescherming van de financiële stabiliteit …).

Wat doet de FSMA?

De Autoriteit voor Financiële Diensten en Markten, de FSMA, waarschuwt voor de risico’s die verbonden zijn aan het gebruik en het bezit van cryptomunten.

De FSMA spoort regelmatig nieuwe frauduleuze online-tradingplatformen op.

De activiteiten van bepaalde aanbieders van diensten met virtuele valuta in België worden gereglementeerd door de FSMA. Deze aanbieders van diensten moeten voldoen aan een reeks voorwaarden die onder meer verband houden met hun professionele betrouwbaarheid en de naleving van de anti-witwaswetgeving.

Wikifin-tips

  • Op de FSMA-website vind je toelichting bij beleggingsfraude en fraude met cryptomunten.
  • Raadpleeg geregeld de waarschuwingen van de FSMA voor ondernemingen die op onregelmatige wijze actief zijn in België. Bij twijfel over of problemen met cryptoactiva kan je ook rechtstreeks contact opnemen met de FSMA via dit contactformulier.
  • Vergeet niet dat een mogelijk hoog rendement steeds gepaard gaat met hoge risico’s en dat je beter niet belegt in een instrument dat je niet voldoende begrijpt.
  • Hou steeds voor ogen: als het te mooi is om waar te zijn, is het dat ook. De FOD Economie heeft een meldpunt opgericht voor slachtoffers van internetoplichting. In het kader van zijn campagne “te mooi om waar te zijn”, waarschuwt de FOD Economie voor bedrog en helpt je om dat te vermijden.