Wat is een aandeel?

Uit het dagelijks nieuws weet je dat de evolutie van aandelenkoersen nauwlettend wordt gevolgd. Maar weet je hoe die koersen evolueren? En wat een aandeel precies is?

Een stukje van het kapitaal

Ondernemers hebben geld nodig om een onderneming op te starten en te laten groeien. Dat geld kunnen ze op verschillende manieren ophalen. Ze kunnen hun eigen geld investeren of een lening bij een bank aangaan. Maar ondernemers kunnen ook rechtstreeks een beroep doen op de spaarders door obligaties of aandelen uit te geven via hun onderneming.

Een onderneming geeft dus aandelen uit in ruil voor - meestal - geld. Dat geld vormt het kapitaal van de onderneming. De belegger krijgt een of meer aandelen in ruil voor zijn inbreng en wordt op die manier 'aandeelhouder' van de onderneming. Elk aandeel vertegenwoordigt een deel van het kapitaal of is een mede-eigendomsbewijs van de onderneming dat de aandelen heeft uitgegeven.

Als je geld inbrengt in een onderneming door een aandeel rechtstreeks van de onderneming te kopen, heet dat 'intekenen of inschrijven op een aandeel'. Maar je kan als belegger ook een bestaand aandeel overkopen van een andere aandeelhouder. Dat gebeurt via de beurs (zie verderop).

Een spaarder die intekent op een aandeel of een aandeel van een onderneming koopt, wordt zoals gezelgd als aandeelhouder voor een stukje mede-eigenaar van deze onderneming. Een aandeelhouder is bereid om risico te lopen. Hij kan meegenieten met de winsten van de onderneming als het goed gaat, maar zal omgekeerd ook delen in eventuele verliezen van de onderneming als het wat minder gaat. Maar spaarders die investeren in ondernemingen maken het mee mogelijk dat ondernemingen nieuwe producten ontwikkelen en nieuwe markten gaan opzoeken. Dat is positief.

Al of niet op de beurs?

Om een aandeel te kunnen kopen kan je doorgaans terecht op een beurs. Dat is een markt waar kopers en verkopers van aandelen elkaar vinden. Aandelen die op een beurs worden verhandeld noemen we beursgenoteerde aandelen. De prijs van het aandeel, de beurskoers of kortweg de koers, is de prijs waartegen het aandeel gekocht en verkocht wordt. De beurskoers hangt dus af van de vraag naar en het aanbod van een aandeel op een bepaald moment, en schommelt dus niet alleen van dag op dag, maar ook binnen eenzelfde dag.

Maar niet alle bedrijven bieden hun aandelen via een beurs aan. Het is perfect mogelijk dat je aandelen verwerft van een niet beursgenoteerde onderneming. Dat kan bv. gebeuren als het om een onderneming gaat van een familielid, een vriend of een relatie. Hoewel ook de koers van dit aandeel evolueert, zal er meestal niet dagelijks een koers van bepaald worden. Zoals wel gebeurt met aandelen op de meeste beurzen. Als je een dergelijk aandeel wil verkopen, zal je dus met een eventuele koper moeten onderhandelen over de koers van het aandeel. De koers van het aandeel weerspiegelt normaal gezien de toestand van de onderneming (vermogen, resultaat, winst, of verlies) alsook zijn vooruitzichten (zoals nieuwe producten of markten).

In deze rubriek 'aandelen' hebben we het echter altijd over aandelen die wel op de beurs noteren.

De Wikifin-tips

  • Aandelen zijn een stukje van het kapitaal van een onderneming.
  • Hou voor ogen dat er een verschil bestaat tussen aandelen die wel en niet op een beurs noteren.
  • Vergeet niet dat de waarde van een aandeel elke dag kan schommelen en dat het risico bestaat dat het aandeel niets meer waard is als een onderneming in moeilijkheden komt of failliet gaat.