Welke premies en fiscale voordelen kan u krijgen?

Wat is de woonbonus?

Wie een hypothecaire lening afsluit om een woning te kopen of bouwen, kan vaak genieten van bepaalde belastingvoordelen gekoppeld aan die lening. Het belastingvoordeel hangt af van gewest tot gewest en van het moment waarop de hypothecaire lening werd afgesloten.

Het belastingvoordeel dat verbonden is aan een hypotheeklening, noemt men in Vlaanderen de woonbonus.

Het is een belastingvermindering die u kan krijgen als u een hypotheeklening afsluit om een woning te kopen of te bouwen.

We leggen kort de verschillen tussen de gewesten uit. We raden sterk aan uw bank of kredietverstrekker goed te bevragen omtrent deze fiscaliteit en de eventuele belastingvoordelen waar u misschien recht op heeft.

Sinds de zesde staatshervorming is de bevoegdheid voor de woonbonus overgeheveld naar de gewesten. Daardoor zijn er nu verschillen van gewest tot gewest. In Wallonië spreekt men vandaag bijvoorbeeld over de ‘Chèque Habitat’.

De Waalse Regering heeft besloten om een nieuw belastingvoordeel toe te kennen voor hypotheekleningen die vanaf 1 januari 2016 zijn afgesloten voor een woning in het Waalse Gewest. Dat voordeel, de ‘Chèque Habitat’, is een belastingvermindering die kan worden omgezet in een belastingkrediet, met andere woorden een belastingvermindering die kan leiden tot een terugbetaling. Hoeveel deze cheque precies bedraagt, m.a.w. hoeveel de belastingvermindering bedraagt, hangt af van het netto belastbaar inkomen van de belastingplichtigen.

Om een ‘Chèque Habitat’ te krijgen, moet u voldoen aan de volgende voorwaarden:

  • uw lening moet bestemd zijn om een woning te kopen (niet te verbouwen tenzij de renovatie gelijktijdig bij de aankoop gebeurt), een looptijd hebben van ten minste 10 jaar en gedekt zijn door een hypothecaire inschrijving;
  • de woning moet uw eigen woning zijn en blijven. U moet er dus als eigenaar in wonen en u mag ze niet verhuren;
  • de woning moet uw enige woning zijn op 31 december van het jaar waarop u een hypothecaire lening afsluit. Dit betekent dat u als eigenaar, naast de woning die u koopt, geen andere woningen mag bezitten (er bestaan enkele uitzonderingen hierop).

In het Vlaamse Gewest blijft de regeling van de woonbonus gelden. Om hiervoor in aanmerking te komen, moet u voldoen aan de onderstaande voorwaarden:

  • de woning, gelegen in Vlaanderen, moest voor 2016 uw ‘enige én eigen’ woning zijn. In het Vlaamse Gewest krijgt u sinds 1 januari 2016 ook een geïntegreerde woonbonus voor een tweede, derde, enz. ... woning;
  • u moet het geleende geld gebruiken voor de aankoop, bouw of renovatie van de woning;
  • het moet gaan om een lening op ten minste 10 jaar en
  • uw lening moet gewaarborgd zijn door een hypotheek.

Als al deze voorwaarden zijn vervuld, hebt u recht op een belastingvermindering op de interesten en de kapitaalaflossingen voor uw hypotheeklening, en ook op de premies voor uw schuldsaldoverzekering.

In het Brussels Hoofdstedelijk Gewest is de woonbonus afgeschaft sinds 1 januari 2017. In de plaats van de woonbonus krijgen kopers van een eigen woning in Brussel een hogere korting (“abattement”) van 21.875 euro op de registratierechten. Tot en met een aankoop van 175.000 euro moeten geen registratierechten betaald worden. Boven dit bedrag gelden de registratierechten van 12,5%. Aankopen tot 500.000 euro genieten niet van dit abattement.

Meer info: http://fiscaliteit.brussels/woonbonus-abattement

Hoeveel bedraagt dit belastingvoordeel?

Voor leningen afgesloten vóór 1 januari 2015 en na 1 januari 2005 (federale regels)

Voor wie een hypotheeklening heeft afgesloten vóór 1 januari 2015 wordt het belastingvoordeel als volgt berekend:

  • een basisbedrag (voor het aanslagjaar 2019) voor
    • het Vlaams Gewest van 2.280 euro
    • het Waals Gewest van 2.290 euro
    • het Brussels Hoofdstedelijk Gewest van 2.400 euro
  • plus een bijkomend bedrag van 760 euro in Vlaanderen en Wallonië en 770 euro in Brussel tijdens de eerste 10 jaar waarin u uw hypotheeklening terugbetaalt;
  • plus een bijkomend bedrag van 80 euro als u ten minste 3 kinderen ten laste hebt op 1 januari na het jaar waarin u uw lening bent aangegaan.
  • de belastingvermindering wordt dan berekend op basis van de marginale aanslagvoet waaraan u belast wordt (minimaal 30% en maximaal 50% verhoogd met de gemeentelijke opcentiemen). 

In totaal is dit dus maximum 3.120 euro per persoon in Vlaanderen (of 6.240 euro voor een gehuwd of wettelijk samenwonend koppel). Het voordeel is afhankelijk van het hoogste belastingpercentage dat u betaalt op uw inkomsten. Dat is tussen 30% en 50%. Als u in de belastingschijf zit van ca. 50% (gemeentelijke opcentiemen inbegrepen) bedraagt het belastingvoordeel 1.560 euro per jaar (of 3.120 euro voor een koppel).

Voor leningen afgesloten in 2015

Voor een hypotheeklening afgesloten in 2015, hangt de omvang van het voordeel af van het gewest waar u woont (of waar de woning zich bevindt waarvoor u een hypotheeklening bent aangegaan).

Voor alle gewesten gaat het vanaf 1 januari 2015 niet langer over een belastingaftrek, maar over een vermindering op het totale bedrag aan belastingen dat u betaalt (een belastingvermindering).

Voor het Vlaamse Gewest:

Het belastingvoordeel bestaat uit een belastingvermindering van 40% (verhoogd met de gemeentelijke opcentiemen) van:

  • een basisbedrag van 1.520 euro;
  • plus een bijkomend bedrag van 760 euro tijdens de eerste 10 jaar waarin u uw hypotheeklening terugbetaalt;
  • plus een bijkomend bedrag van 80 euro als u minstens 3 kinderen ten laste hebt op 1 januari na het jaar waarin u uw lening bent aangegaan.

Voor het Waalse Gewest:

Het belastingvoordeel bestaat uit een belastingvermindering van 40% van:

  • een basisbedrag van 2.290 euro;
  • plus een bijkomend bedrag van 760 euro tijdens de eerste 10 jaar waarin u uw hypotheeklening terugbetaalt;
  • plus een bijkomend bedrag van 80 euro als u minstens 3 kinderen ten laste hebt op 1 januari na het jaar waarin u uw lening bent aangegaan.

De bedragen van de belastingvermindering worden nog verhoogd met de gemeentelijke opcentiemen.

Voor het Brusselse Hoofdstedelijke Gewest:

Het belastingvoordeel bestaat uit een belastingvermindering van 40% van:

  • een basisbedrag van 2.350 euro;
  • plus een bijkomend bedrag van 780 euro tijdens de eerste 10 jaar waarin u uw hypotheeklening terugbetaalt;
  • plus een bijkomend bedrag van 80 euro als u minstens 3 kinderen ten laste hebt op 1 januari na het jaar waarin u uw lening bent aangegaan.

De bedragen van de belastingvermindering worden nog verhoogd met de gemeentelijke opcentiemen.

Voor leningen afgesloten vanaf 1 januari 2016

Voor het Vlaamse Gewest:

Voor leningen die zijn afgesloten vanaf 1 januari 2016 geldt er in het Vlaamse Gewest een ‘geïntegreerde woonbonus’. Dat wil zeggen dat u niet enkel een woonbonus krijgt voor uw ‘enige’ woning maar ook voor een tweede, derde, ... woning. De voorwaarde van de ‘enige én eigen’ woning is dus weggevallen.

De uitgaven voor uw hypothecaire lening kunnen in rekening gebracht worden voor 1.520 euro. Dat bedrag wordt de eerste 10 jaar verhoogd met 760 euro als het de enige eigen woning betreft. Wie minstens drie kinderen ten laste heeft, geniet een bijkomende verhoging van 80 euro. Op dit totale bedrag (maximaal 1.520 euro + 760 euro + 80 euro) zal dan een tarief van 40% worden toegepast om de concrete belastingvermindering te kunnen berekenen (1.520 euro + 760 euro + 80 euro] x 40% = 944 euro).

Meer info hierover vindt u op de website van de Vlaamse overheid.

Voor het Brussels Hoofdstedelijk Gewest

Voor het Brusselse Hoofdstedelijke Gewest blijft de regeling van de woonbonus voor 2015 en 2016 gelden maar voor leningen die zijn aangegaan vanaf 1 januari 2017 is de woonbonus dus afgeschaft.

Voor het Waals Gewest

Voor leningen die vanaf 1 januari 2016 zijn afgesloten voor een woning in het Waalse Gewest, geldt de regeling van de ‘Chèque Habitat’.

Wat moet u weten over deze ‘Chèque Habitat’:

  • Het is een individueel belastingvoordeel voor een maximumduur van 20 jaar.
  • Dit belastingvoordeel bestaat uit twee delen:
  • een eerste variabel gedeelte: hoeveel dit voordeel bedraagt, hangt af van het inkomen. Het maximale variabele bedrag is 1.520 euro. Dat wordt toegekend voor een netto belastbaar inkomen tot 21.000 euro (niet geïndexeerd). Voor inkomens boven dit bedrag, wordt het bedrag boven 21.000 euro vermenigvuldigd met een coëfficiënt (1,275%) en afgetrokken van het maximale variabele bedrag.
  • een forfaitair deel ‘kinderen’: als u kinderen hebt, krijgt u 125 euro per kind. Dat bedrag wordt eenmaal toegekend voor de beide ouders.

Netto belastbare inkomens boven 81.000 euro (niet geïndexeerd) krijgen geen belastingvoordeel.

  • De eerste 10 keer wordt het belastingvoordeel toegekend zoals hierboven beschreven. De laatste 10 keer wordt het met 50% verminderd. Het bedrag van het voordeel wordt beperkt tot de som van de aflossingen van rente en kapitaal die tijdens het relevante jaar zijn betaald en de individuele premie voor levensverzekeringen gelinkt aan de hypothecaire lening.

Ga op uw aanslagbiljet na hoeveel uw netto belastbaar inkomen bedraagt en als u de hypotheeklening samen met andere personen bent aangegaan, ga dan ook na hoeveel hun netto belastbaar inkomen bedraagt.

Meer informatie over de chèque habitat.  

Herfinanciering of herziening van een bestaande hypotheeklening

Zowel bij een herfinanciering als bij een herziening van de rentevoet van uw hypotheeklening, bij uw huidige bank of bij een andere bank, behoudt u de voordelen die gekoppeld zijn aan uw oorspronkelijke lening.

Het is namelijk de datum van de authentieke akte van uw oorspronkelijke hypotheeklening die geldt om te bepalen op welk fiscaal voordeel u recht hebt.