Wat betekent het om aandeelhouder te zijn?

Als je aandelen van een onderneming koopt word je er voor een stukje mee eigenaar van. Het mag dan hip klinken als je een stuk van zeg maar Google bezit, maar aandelen houden ook risico’s in.

Kan een aandeel ook waardeloos worden?

De waarde van een aandeel schommelt niet alleen elke dag. Ze kan ook helemaal verschrompelen. In het slechtste geval wordt de waarde zelfs tot nul herleid, zoals dat jaren geleden het geval was toen het spraaktechnologiebedrijf Lernout & Hauspie failliet ging.

Wanneer ziet de aandeelhouder zijn investering terug?

Als je een aandeel koopt, krijg je het geïnvesteerde geld niet op een vaste datum terug. De waarde van jouw aandeel kan bovendien dagelijks schommelen. Je weet dus nooit op voorhand welk bedrag je bij de verkoop zal terugkrijgen. Dat bedrag kan hoger liggen dan wat je bij de aankoop hebt betaald (dan spreken we van een meerwaarde), maar ook lager (een minderwaarde). Met andere woorden: aandelen houden risico’s in.

Maar tegenover een hoger risico staat wel een grotere kans op winst

Als je aandelen koopt, neem je dus wat meer risico’s dan beleggers die hun geld aan bedrijven lenen door er obligaties mee te kopen. Maar daar staat ook iets tegenover: de waarde van een aandeel kan fors stijgen. In dat geval kan je winst boeken door je aandelen weer te verkopen. Bedrijven betalen daarenboven jaarlijks vaak een dividend aan hun aandeelhouders: dat is een deel van de winst van de onderneming dat wordt uitgekeerd aan de aandeelhouders.

Voor je een aandeel koopt, ga je best na wat een onderneming voornemens is te doen met zijn winst. Dat heet het ‘dividendbeleid’.

Sommige bedrijven keren een vrij groot deel van hun winst uit. Hun aandelen noemen we ‘rendementsaandelen’. Het gedeelte van de behaalde winst die wordt uitgekeerd, heet in het jargon de ‘pay-out ratio’.

Andere bedrijven kiezen ervoor om geen of slechts een klein dividend uit te keren. Zij zetten hun winst opzij om er bijvoorbeeld investeringen of overnames van andere bedrijven mee te financieren. In dat geval zal het aandeel in waarde stijgen als de activiteiten van de onderneming worden uitgebreid of als het vermogen groeit. Dergelijke aandelen zijn ‘groeiaandelen’.

Op je belegging kan je dus ofwel een rechtstreeks rendement hebben, een dividend, ofwel een onrechtstreeks rendement wanneer je je aandeel doorverkoopt en daarbij een meerwaarde behaalt op het bedrag dat je oorspronkelijk hebt belegd. Let wel: op een dividend betaal je belastingen, roerende voorheffing genoemd. Als je aandeel daarentegen een meerwaarde oplevert, ben je als particuliere belegger in principe vrijgesteld van belasting. Andersom, als je verlies lijdt met je aandeel, je dat niet in mindering brengen.

Merk tot slot op dat de waarde van een dividend vervat is in de beurskoers van het aandeel. Het spreekt dan ook voor zich dat als het dividend wordt uitgekeerd, de waarde van het aandeel met hetzelfde bedrag daalt. In het jargon wordt gesproken van ‘cum dividend’ (met of vóór de uitkering van het dividend) en ‘ex dividend’ (nadat het dividend is uitgekeerd).

De Wikifin-tips

  • Als aandeelhouder ben je mede-eigenaar van de onderneming en deel je niet alleen in de winst maar ook in het verlies. Je draagt mee het risico van de bedrijfsactiviteiten.
  • Als aandeelhouder weet je op voorhand nooit welk bedrag je precies voor jouw aandelen zal terugkrijgen.
  • Om in aandelen te investeren moet jouw beleggingshorizon voldoende lang zijn. Investeer dus best niet in aandelen met spaargeld dat je op korte termijn nodig zal hebben. Daarvoor schommelt de prijs van aandelen vaak te sterk. We zeggen dan dat ze te 'volatiel' zijn. Je loopt het risico verlies te lijden als je je aandelen moet doorverkopen op een ogenblik dat de koers laag is.
  • Omdat aandelen risico's inhouden is het belangrijk om niet al je spaargeld uitsluitend in aandelen te stoppen en zeker niet in één enkel aandeel. Spreid je aandelenbudget over verschillende aandelen. Praat met je bankier of financieel adviseur over de samenstelling van een evenwichtige beleggingsportefeuille op maat van jouw beleggersprofiel.